ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΦΟΥ
ΙΕΡΟΣ
ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ ΧΛΩΡΑΚΑΣ
ΚΥΡΙΑΚΗ ΙϚ΄ ΛΟΥΚΑ
(Τελώνου και Φαρισαίου)
(1 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2026)
Τῷ καιρῷ
ἐκείνῳ, οἱ ἕνδεκα μαθηταὶ ἐπορεύθησαν εἰς τὴν Γαλιλαίαν εἰς τὸ ὄρος οὗ ἐτάξατο
αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς΄ καὶ ἰδόντες αὐτὸν προσεκύνησαν αὐτῷ, οἱ δὲ ἐδίστασαν΄ καὶ
προσελθὼν ὁ Ἰησοῦς ἐλάλησεν αὐτοῖς λέγων΄ Ἐδόθη μοι πᾶσα ἐξουσία ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ
τῆς γῆς. πορευθέντες οὖν μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη, βαπτίζοντες αὐτούς εἰς τὸ ὄνομα
τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, διδάσκοντες αὐτοὺς τηρεῖν πάντα
ὅσα ἐνετειλάμην ὑμῖν, καὶ Ἰδού, ἐγὼ μεθ' ὑμῶν εἰμι πάσας τάς ἡμέρας ἕως τῆς
συντελείας τοῦ αἰῶνος. Ἀμήν.
(Ματθ.
κη΄[28] 16 – 20)
ΕΡΜΗΝΕΙΑ (Π.Ν.ΤΡΕΜΠΕΛΑ)
Ἐκεῖνο τὸν καιρὸ οἱ ἕντεκα
μαθητὲς πῆγαν στὴ Γαλιλαία, στὸ ὄρος ποὺ τοὺς καθόρισε ὁ Ἰησοῦς. Ἐκεῖ τὸν εἶδαν
καὶ τὸν προσκύνησαν. Μερικοὶ ὅμως εἶχαν κάποια ἀμφιβολία ἂν ἦταν αὐτὸς ὁ Ἰησοῦς.
Ὁ Ἰησοῦς ὅμως τοὺς πλησίασε καὶ τοὺς μίλησε μὲ τὰ ἑξῆς λόγια: Δόθηκε καὶ στὴν ἀνθρώπινη
φύση μου κάθε ἐξουσία στὸν οὐρανὸ καὶ στὴ γῆ. Λοιπὸν πηγαίνετε καὶ κάνετε
μαθητές σας ὅλα τὰ ἔθνη, βαπτίζοντάς τους στὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ
τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, διδάσκοντάς τους νὰ τηροῦν καὶ νὰ ἐφαρμόζουν στὴ ζωή τους ὅλα
τὰ παραγγέλματα ποὺ σᾶς ἔδωσα ὡς ἐντολές. Καὶ ἰδού, ἐγὼ ποὺ ἔλαβα κάθε ἐξουσία,
θὰ εἶμαι πάντα μαζί σας βοηθὸς καὶ συμπαραστάτης σας μέχρι νὰ τελειώσει ὁ αἰώνας
αὐτός, μέχρι δηλαδὴ τὴ συντέλεια τοῦ κόσμου. Ἀμήν.
Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ
Ἀδελφοί, οἴδαμεν ὅτι τοῖς ἀγαπῶσι τὸν Θεὸν πάντα συνεργεῖ εἰς
ἀγαθόν, τοῖς κατὰ πρόθεσιν κλητοῖς οὖσιν· ὅτι οὓς προέγνω, καὶ προώρισε
συμμόρφους τῆς εἰκόνος τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ, εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν πρωτότοκον ἐν πολλοῖς
ἀδελφοῖς· οὓς δὲ προώρισε, τούτους καὶ ἐκάλεσε, καὶ οὓς ἐκάλεσε, τούτους καὶ
ἐδικαίωσεν, οὓς δὲ ἐδικαίωσε, τούτους καὶ ἐδόξασε. Τί οὖν ἐροῦμεν πρὸς ταῦτα;
Εἰ ὁ Θεὸς ὑπὲρ ἡμῶν, τίς καθ᾿ ἡμῶν; Ὅς γε τοῦ ἰδίου υἱοῦ οὐκ ἐφείσατο, ἀλλ᾿
ὑπὲρ ἡμῶν πάντων παρέδωκεν αὐτόν, πῶς οὐχὶ καὶ σὺν αὐτῷ τὰ πάντα ἡμῖν
χαρίσεται; Τίς ἐγκαλέσει κατὰ ἐκλεκτῶν Θεοῦ; Θεὸς ὁ δικαιῶν· τίς ὁ κατακρίνων;
Χριστὸς ὁ ἀποθανών, μᾶλλον δὲ καὶ ἐγερθείς, ὃς καὶ ἔστιν ἐν δεξιᾷ τοῦ Θεοῦ, ὃς
καὶ ἐντυγχάνει ὑπὲρ ἡμῶν. Τίς ἡμᾶς χωρίσει ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ; Θλῖψις ἢ
στενοχωρία ἢ διωγμὸς ἢ λιμὸς ἢ γυμνότης ἢ κίνδυνος ἢ μάχαιρα; Καθὼς γέγραπται
ὅτι «ἕνεκά σου θανατούμεθα ὅλην τὴν ἡμέραν· ἐλογίσθημεν ὡς πρόβατα σφαγῆς».
Ἀλλ᾿ ἐν τούτοις πᾶσιν ὑπερνικῶμεν διὰ τοῦ ἀγαπήσαντος ἡμᾶς. Πέπεισμαι γὰρ ὅτι
οὔτε θάνατος οὔτε ζωὴ οὔτε ἄγγελοι οὔτε ἀρχαὶ οὔτε δυνάμεις οὔτε ἐνεστῶτα οὔτε
μέλλοντα οὔτε ὕψωμα οὔτε βάθος οὔτε τις κτίσις ἑτέρα δυνήσεται ἡμᾶς χωρίσαι ἀπὸ
τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ τῆς ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν.
(Ρωμ. η΄[8] 28-39)
ΟΜΙΛΙΑ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΠΟΣΤΟΛΟΝ
1.
ΠΡΟΑΙΩΝΙΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΓΑΠΗΣ
«Τοἷς
ἀγαπῶσι
τὸν
Θεὸν
πάντα συνεργεῖ
εἰς
ἀγαθόν»,
μᾶς
λέγει σήμερα ὁ
ἀπόστολος
Παῦλος.
Δηλαδή, σ᾿ ἐκείνους ποὺ ἀγαποῦν
τὸν
Θεό, ὅλα
συνεργοῦν
γιὰ
τὸ
καλό τους. Διότι δὲν εἶναι τυχαῖα πρόσωπα. Αὐτοὶ
κλήθηκαν ἀπὸ
τὴν
προαιώνια ἀπόφαση τοῦ Θεοῦ καὶ δέχθηκαν τὴ σωτήρια κλήση. Τοὺς προγνώρισε ὁ Θεὸς
μὲ
τὴν
παγγνωσία Του ὡς
ἀξίους,
καὶ
τοὺς
προώρισε νὰ
γίνουν ὅμοιοι
καὶ
νὰ
ἀποκτήσουν
τὴν
ἴδια
πνευματική μορφή σύμφωνα μέ τὴν ἔνδοξη εἰκόνα τοῦ
Υἱοῦ
Του. Νά μοιάσουν δηλαδὴ στὸν
χαρακτῆρα,
τὴν
ἁγιότητα,
ἀλλὰ
καὶ
τὴ
δόξα τοῦ
Υἱοῦ,
γιὰ
νὰ
εἶναι
αὐτὸς
πρωτότοκος μεταξὺ πολλῶν ἀδελφῶν.
Ὅσους
προγνώρισε ὁ
Θεὸς
ὡς
ἀξίους, αὐτοὺς
καὶ
ἔταξε
σ᾿ ἕνα τέτοιο προορισμό, αὐτοὺς
καὶ
κάλεσε μὲ
τὸ
κήρυγμα στήν πίστη. Καὶ
αὐτοὺς
ποὺ
κάλεσε καὶ
ἀποδέχθηκαν
τήν κλήση, τοὺς
κατέστησε δίκαιους
και κληρονόμους τῆς αἰώνιας
δόξας.
Λοιπόν, «εἰ
ὁ
Θεὸς
ὑπὲρ
ἡμῶν,
τίς καθ᾿ ἡμῶν;» Ἐὰν ὁ Θεὸς εἶναι μαζί μας, ποιὸς θὰ εἶναι
ἐναντίον
μας; Διότι Αὐτὸς
ποὺ
δὲν
λυπήθηκε τὸν
ἴδιο
τὸν
μονογενῆ
Υἱό
Του, ἀλλὰ
γιὰ
χάρη μας τὸν παρέδωσε στὸν
θάνατο, πῶς
δὲν
θὰ
μᾶς
χαρίσει
μαζί μ᾿ Αὐτὸν ὅλες τὶς χάριτες ποὺ ἀπαιτεῖ
ἡ
σωτηρία μας; Ἀφοῦ
μᾶς
χάρισε Αὐτόν, δὲν θὰ
μᾶς
χαρίσει καὶ
τὰ
ἄλλα
ποὺ
χρειάζονται γιὰ
νὰ
σωθοῦμε;
Ποιός θὰ
βρεθεῖ κατήγορος ἐναντίον
ὅσων
ὁ
Θεὸς
ἐξέλεξε;
Κανείς. Διότι ὁ
ἴδιος
ὁ
Θεὸς
συγχωρεῖ
τὶς
ἁμαρτίες
μας. Ποιὸς
θὰ
μᾶς
κατακρίνει; Κανείς. Διότι ὁ
Χριστὸς
πέθανε γιά μᾶς,
ἀλλά
ἀνεστήθη
καὶ
κάθεται στον θρόνο δεξιὰ τοῦ οὐρανίου Πατρὸς καὶ
μεσιτεύει γιὰ
μᾶς.
ΠΟΣΟ θαυμαστὸ πράγματι εἶναι
τὸ
σχέδιο τῆς
ἀγάπης
τοῦ
Θεοῦ
γιὰ
τὸν
καθένα μας ξεχωριστά! Ἕνα σχέδιο ποὺ ἔχει
διαστάσεις ἀπεριόριστες,
ξεκινᾷ
προαιωνίως καὶ
ἐπεκτείνεται
ἀτελεύτητα στὴν
αἰωνιότητα.
Πρὶν
ἀκόμη
δημιουργηθεῖ ὁ
κόσμος, ὁ
ἅγιος
Θεός, προτοῦ
ἔλθουμε
στή ζωή, προγνώριζε τίς διαθέσεις μας καὶ σχεδίαζε γιὰ
τὸν
καθένα μας ἕνα
σχέδιο διαφορετικό, μοναδικὸ καὶ ἱερό. Κι ἀπὸ
τὴ
στιγμὴ
ποὺ
ἀνοίγουμε
τὰ
μάτια μας στὸ
φῶς
τῆς
ζωῆς,
τὸ
πάνσοφο αὐτό σχέδιο τοῦ Θεοῦ
τίθεται σ᾿ ἐφαρμογή. Ἐπιστρατεύει
ὁ
Θεὸς
γιὰ
μᾶς
ὄχι
μόνο ἀνθρώπους
καὶ
ἀγγέλους,
ἀλλὰ
καὶ
ὁ
Ἴδιος
ἐργάζεται
προσωπικῶς
στὴν
ψυχή μας καὶ
τὴ
ζωή μας μέ τρόπους θαυμαστοὺς καὶ
ἀνεξερεύνητους,
γιὰ
νὰ
μᾶς
ὁδηγήση
στὸν
οὐρανό.
Διότι, ἀφοῦ
ὁ
Θεὸς
εἶναι
ἄπειρος,
σὲ
ἄπειρα
πνευματικὰ
ὕψη
μᾶς
καλεῖ. Δὲν μᾶς καλεῖ μόνον νὰ
γίνουμε ἄνθρωποι
ἀρετῆς,
ἀλλὰ
μᾶς
καλεῖ
νὰ
μοιάσουμε τὸν
πανάγιο Κύριό μας. Νὰ κατακτήσουμε ἄφθαστα ὕψη
δόξας και χάριτος, νὰ φθάσουμε στὴ θέωση.
Ὅμως ὅλα αὐτὰ τὰ μεγάλα καὶ ἱερὰ
τὰ
ἀφήνει
στή δική μας ἐλευθερία. Ἂν
θέλουμε τ᾿ ἀποδεχόμαστε. Καταλαβαίνουμε, ἀδελφοί,
πόσο μεγάλη εἶναι ἡ εὐθύνη μας; Μὴν ἀδιαφορήσουμε
λοιπόν στή φωνή τοῦ Θεοῦ,
ποὺ
καθημερινά μᾶς
ζητεῖ
νὰ
περιφρονοῦμε
τὰ
μικρὰ
καὶ
ἁμαρτωλὰ
καὶ
νὰ
ἀναζητοῦμε
τὰ
μεγάλα καὶ
ἱερά.
Νὰ
γίνει ἡ
ζωή μας πορεία πρὸς τὸ φῶς τοῦ Θεοῦ. Ἂς συμμετέχουμε λοιπὸν μὲ
προθυμία σ᾿ αὐτὰ ποὺ ὁ ἅγιος Θεός ἐργάζεται καθημερινά
καί μυστικά στίς
ψυχές μας. Καί τότε θὰ ἔρχεται
ὁ
Κύριος στή ζωή μας καὶ θὰ
ἀναπτύσσει μαζί μας ἕνα
δεσμό μοναδικὸ
καὶ
ἀδιάλυτο,
ὅπως
μᾶς
λέγει στη συνέ χεια ὁ θεῖος Απόστολος.
2.
ΔΕΣΜΟΣ ΑΔΙΑΛΥΤΟΣ ΑΓΑΠΗΣ
«Τίς ἡμᾶς χωρίσει ἀπὸ
τῆς
ἀγάπης
τοῦ
Χριστοῦ;»
Ποιός λοιπὸν μπορεῖ
νὰ
μᾶς
χωρίσει ἀπὸ
αὐτὴ
τὴ
μεγάλη ἀγάπη ποὺ ἔδειξε
σὲ
μᾶς
ὁ
Χριστός; Θλίψη ἀπὸ ἐξωτερικές περιστάσεις, ἢ στενοχωρία ἀπὸ
ἐσωτερικὴ
πίεση τῶν καρδιῶν μας, ἢ
διωγμὸς
ἢ
πεῖνα
ἢ
γύμνια ἢ
κίνδυνος ἢ
ἀπειλή
σφαγῆς;
Ναί, μέ τήν ἀπειλή
τοῦ
θανάτου θά μᾶς φοβερίσουν, ὅπως εἶναι
γραμμένο στούς Ψαλμούς: «ἕνεκά σου θανατούμεθα ὅλην
τὴν
ἡμέραν·
ἐλογίσθημεν
ὡς
πρόβατα σφαγῆς».
Γιὰ
σένα, Κύριε, κινδυνεύουμε διαρκῶς νὰ πεθάνουμε κάθε ἡμέρα τῆς
ζωῆς
μας. Μᾶς
θεωροῦν
οἱ
διῶκτες μας σάν
πρόβατα γιά σφαγή. Ἀλλὰ
ὅλα
αὐτὰ
τὰ
ὑπερνικοῦμε
μὲ
τὴ
βοήθεια τοῦ
Χριστοῦ,
ὁ
Ὁποῖος
μᾶς
ἀγάπησε
καὶ
δὲν
μᾶς
ἀφήνει
ἀπροστάτευτους.
Καί εἶμαι πεπεισμένος ὅτι οὔτε
ἡ
ἀπειλή
τοῦ
θανάτου, οὔτε
τὰ
θέλγητρα τῆς
ζωῆς,
οὔτε
τὰ
τάγματα τῶν
ἀγγέλων,
οὔτε
οἱ
περιστάσεις τῆς
παρούσης ζωῆς,
οὔτε
τὰ
μέλλοντα γεγονότα, οὔτε οἱ ἐπιτυχίες ποὺ ὑψώνουν
τὸν
ἄνθρωπο,
οὔτε
οἱ
ταπεινώσεις ποὺ
τὸν
βυθίζουν στὴν
ἀποτυχία,
οὔτε
ὁποιαδήποτε
ἄλλη
κτίση διαφορετικὴ ἀπὸ
αὐτὴ
ποὺ
βλέπουμε δὲν
μπορεῖ
νὰ
μᾶς
χωρίσει ἀπὸ
τὴν
ἀγάπη
ποὺ
μᾶς
ἔδειξε
ὁ
Θεὸς
μὲ
τὸν
Κύριό μας Ἰησοῦ
Χριστό.
ΤΙΠΟΤΕ λοιπόν δὲν μπορεῖ
νὰ
μᾶς
χωρίσῃ
ἀπὸ
τὴν
ἀγάπη
τοῦ
Κυρίου μας. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος ἀποδεχθεῖ τὴν
ἀγάπη
τοῦ
Χριστοῦ
μας καὶ
ἀγαπήσει κι αὐτὸς
τὸν
Χριστὸ
καὶ
ἑνωθεῖ μαζί Του, τίποτε δὲν
μπορεῖ
νὰ
σταθεῖ ἱκανὸ
νὰ
διαλύσει τὴ
μυστικὴ
καὶ
ἀκατάλυτη αὐτὴ
ἑνότητα.
Ὅσο
οἱ
πιστοὶ
θὰ
ζοῦμε
τὴ
ζωὴ
τοῦ
Χριστοῦ
μέσα μας, τόσο θὰ γευόμαστε
τὴ
γλυκύτητα τῆς
ἀγάπης
Του στην πράξη· τόσο θά συναισθανόμαστε ὅτι μόνο μέσα στήν ἀτμόσφαιρα
τῆς
ἀγάπης
Του μποροῦμε
νὰ
ἀναπτυχθοῦμε.
Ἡ
ψυχή μας θὰ
ἑνώνεται
διαρκῶς
μὲ
τὸν
Χριστό.
Ἂς
φιλοτιμηθοῦμε
λοιπόν, ἀδελφοί.
Μὴν
ἀφήνουμε
τήν καρδιά μας νὰ δένεται μὲ
τὸν
κόσμο καὶ
τὴν
ἁμαρτία.
Ἂς
περιφρονήσουμε τὰ μάταια καὶ ἁμαρτωλά.
Νὰ
ἀνταποκριθοῦμε
στὴν
ἀγάπη
τοῦ
Χριστοῦ
μας καὶ
νὰ
δοθοῦμε
ὁλοκληρωτικὰ
στὸν
Κύριό μας. Νὰ
κάνουμε τά πάντα γιὰ τὴν
ἀγάπη
τοῦ
Χριστοῦ
μας, κάθε θυσία, κάθε ἀγῶνα. Καὶ τότε θὰ
ἀλλάξῃ
ἡ
ζωή μας. Τότε ὁ
ἀγώνας
μας θὰ
γίνῃ
νικηφόρος, καὶ
ἡ
ψυχή μας θά γεμίσει ἀπὸ εὐτυχία.
(Διασκευή ἀπό παλαιό τόμο
τοῦ Περιοδικοῦ «Ο ΣΩΤΗΡ»)
ΤΟ ΙΕΡΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ
Εἶπεν ὁ Κύριος τήν παραβολήν
ταύτην· Ἄνθρωποι δύο ἀνέβησαν εἰς τὸ ἱερὸν προσεύξασθαι, ὁ εἷς Φαρισαῖος καὶ ὁ ἕτερος τελώνης. ὁ Φαρισαῖος σταθεὶς πρὸς ἑαυτὸν ταῦτα προσηύχετο· ὁ Θεός, εὐχαριστῶ σοι ὅτι οὐκ εἰμὶ ὥσπερ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων, ἅρπαγες, ἄδικοι, μοιχοί, ἢ καὶ ὡς οὗτος ὁ τελώνης· νηστεύω δὶς τοῦ σαββάτου, ἀποδεκατῶ πάντα ὅσα κτῶμαι. καὶ ὁ τελώνης μακρόθεν ἑστὼς οὐκ ἤθελεν οὐδὲ τοὺς ὀφθαλμοὺς εἰς τὸν οὐρανόν ἐπᾶραι, ἀλλ' ἔτυπτεν εἰς τὸ στῆθος αὐτοῦ λέγων· ὁ Θεός, ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ.
λέγω ὑμῖν, κατέβη οὗτος δεδικαιωμένος εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ ἢ γὰρ ἐκεῖνος· ὅτι πᾶς ὁ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται, ὁ δὲ ταπεινῶν ἑαυτὸν ὑψωθήσεται.
(Λουκᾶ ιη΄[18] 10 – 14)
ΕΡΜΗΝΕΙΑ
(Π.Ν.ΤΡΕΜΠΕΛΑ)
Εἶπε ὁ Κύριος τὴν πιὸ κάτω παραβολή· Δύο ἄνθρωποι ἀνέβηκαν στὸ ἱερὸ γιὰ νὰ
προσευχηθοῦν ὁ ἕνας ἦταν Φαρισαῖος καὶ ὁ ἄλλος τελώνης. Ὁ Φαρισαῖος
στάθηκε ὄρθιος, γιὰ νὰ φαίνεται καλά, καὶ προσευχόταν πρὸς τὸν ἑαυτό
του καὶ γιὰ τὸν ἑαυτό του μὲ τὰ ἑξῆς λόγια: Σ᾿ εὐχαριστῶ, Θεέ μου, διότι
δὲν εἶμαι σὰν τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους, ποὺ εἶναι ἅρπαγες, ἄδικοι, μοιχοί,
ἢ καὶ σὰν αὐτὸν ἐκεῖ τὸν τελώνη. Ἐνῶ δηλαδὴ ὅλοι οἱ ἄλλοι εἶναι ἔνοχοι
καὶ ἀξιοκατάκριτοι, ἐγώ εἶμαι ὁ μόνος ἀνένοχος. Σ᾿ εὐχαριστῶ λοιπόν,
διότι δὲν βλέπω στὸν ἑαυτό μου τὶς τόσες κακίες πού ἔχουν οἱ ἄλλοι. Ἔχω
ὅμως καὶ ἀρετές: Νηστεύω δύο φορὲς τὴν ἑβδομάδα, κάθε Δευτέρα καὶ
Πέμπτη. Δίνω τὸ ἕνα δέκατο ἀπ᾿ ὅλα ἐκεῖνα πού ἀποκτῶ, ἀκόμη κι ἀπὸ
τὰ πιὸ μικρὰ καὶ τιποτένια, γιὰ τὰ ὁποῖα δὲν ἐπιβάλλει ὁ νόμος τὴ «δεκάτη». Ὁ τελώνης, ἀντίθετα,
στεκόταν μακριὰ ἀπὸ τὸ θυσιαστήριο ὅπου καίγονταν οἱ θυσίες, καὶ
δὲν εἶχε τὴν τόλμη ὄχι μόνο τὰ χέρια του ἀλλὰ οὔτε τὰ μάτια του νὰ σηκώσει
ἐπάνω πρὸς τὸν οὐρανό. Ἀλλά χτυποῦσε συνεχῶς τὸ στῆθος του, πού περιέκλειε
τὴν ἁμαρτωλὴ καὶ ἀκάθαρτη καρδιά του, καὶ ἔλεγε: Κύριε καὶ Θεέ,
σπλαχνίσου με καὶ συγχώρησέ με τὸν ἁμαρτωλό. Σᾶς βεβαιώνω ὅτι αὐτὸς
ὁ περιφρονημένος τελώνης κατέβηκε ἀπὸ τὸ ἱερὸ καὶ πῆγε στὸ σπίτι
του ἀθωωμένος καὶ δικαιωμένος ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ ὄχι ὁ Φαρισαῖος ἐκεῖνος.
Δικαιώθηκε λοιπὸν ὁ τελώνης καὶ κατακρίθηκε ὁ Φαρισαῖος, διότι ὅποιος
ὑψώνει τὸν ἑαυτό του θὰ ταπεινωθεῖ ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ θὰ κατακριθεῖ. Ἀντίθετα
ὅποιος ταπεινώνει τὸν ἑαυτό του θὰ ὑψωθεῖ καὶ θὰ τιμηθεῖ ἀπὸ τὸν Θεό.
-
